İletişim Formu

Cümle Çeşitleri İle İlgili Örnekler


Cümle  Çeşitleri İle İlgili Örnekler

1) Yüklemine Göre Göre Cümleler:
a. Kurallı ( Düz) Cümle:  Yüklemi sonda cümleye denir.
Örnekler:
- Çok sayıda kişi şehir meydanında  toplanmış.
- Annem eve gelirken iki kilo nar almış.
- Param bitince arkadaşımdan borç istedim.
- Yaşanan gelişmeler hepimizi endişelendirdi.
- Takımımız şampiyonluk yolunda önemli bir engeli atlattı.
- İki yıl aradan sonra yeni albüm hazırlıklarına başladı.
- Aliya İzzetbegoviç Bosna’nın bağımsızlık mücadelesinin simgesidir.

b) Devrik (Kuralsız) Cümle:
Yüklemi sonda olmayan cümlelerdir.
Örnekler:
 - Bir kitabını okuyorum  Yakup Kadri’nin.
- Oğum karşılamıştı bizi.
- Unutmadım bizim için söylediğin o sözleri
- Yarın gideceğiz hayallerimizi gerçekleştirmek için.
- Gözlerim doluyor aşkının şiddetinden.
- Çocuk kaçtı arkasından gelen grubu görünce.


2) Yüklemin  Türüne Göre Cümleler
a) Ad  ( İsim) Cümlesi:
Yüklemi  isim ya da isim  soylu sözcük olan cümlelerdir.
Örnekler:
- O ev babasınınmış.
- Evde iki kutu süt vardı.
- En sevdiğim yemek  mantıdır.
- Beni ürperten şey karanlıktır.
- İnsanın en yakın arkadaşı kitaplardır.
- Bizi hayata bağlayanlar ailemizdir.
- O benim en yakın arkadaşımdı.
- Yanımda gördüğün arkadaşımın babasıydı.
Not: İsim cümlelerinin  yüklemlerinde ek fiil vardır.

b) Fiil  ( Eylem) Cümlesi:
Yüklemi çekimli fiil olan  cümledir.
Örnekler:
- Eve  iki saatte vardı.
- Her gün otuz dakika yürüyorum.
- Ablam  yarın gelecek.
- Çocuklar anlattığı fıkraya çok gülmüş.
- Yarın bu bölgeye kar yağacakmış.
- Ders çalışmak için arkadaşları ile birlikte kütüphaneye gitti.
- Bina büyük bir gürültü ile çöktü.
Not: Fiil cümlelerinin  yüklemlerinde kip ve kişi ekleri vardır.


3) Yargı Sayısına Göre Cümleler:
a) Basit Cümle:
Tek yargı içeren cümlelerdir.
Örnekler:
- Hayvanlar içeri girdi.
- Erikleri dolaba yerleştirdim.
- Üzerindeki elbise benimdi.
- Bu kumaştan  güzel bir abiye çıkar.
- Arabalar hızla buradan geçti.
- Evde hiçbir şey kalmamış.
- Okul arkadaşlarımla uzun bir aradan sonra ilk kez buluştuk.
- Sorularıma açık bir şekilde cevap ver.
- Korku bizim buralara hiç uğramamıştır.

b) Birleşik Cümle:
Birden fazla yargısı olan cümlelerdir.
Örnekler:
- Dağdan esen rüzgardan  kendimize geldik.
- Kar yağarsa çiftçinin  yüzü gülmeyecek.
- Çocuklar koşarak dışarı çıkmış.
- Dolu bastırınca eve giren çocuklar, kurulanmanın telaşına kapıldılar.


4) Birbirlerinin  Bağlanışlarına Göre Cümleler:
a) Bağlı Cümle:
 Birden fazla cümlenin  bağlaç  ile bağlandığı cümlelerdir.
Örnekler:
- Çarşıya  gitmiş ve çarşıdan nar almış.
- Ne yemek yiyor ne uyuyor.
- Başarılı olmayı istiyor ama hiç çalışmıyor.
- İstanbul’dan geleli çok oldu ama buraya bir türlü alışamadı.
- Zamanını iyi değerlendirmek istiyor fakat bunu nasıl yapacağını bilmiyor.
- Hem sözümü dinlemiyor hem de bana karşı çıkıyor.
- Arkadaşının yanına gidebilirsin ancak çok geç kalma
- Uyumlu bir çocuk ama okulu pek sevmiyor.

b) Sıralı Cümle:
Birden fazla cümlenin  birbirine virgül ya da noktalı virgülle bağlanmasıyla  oluşan cümledir.
Örnekler:
 - Önce  okula  gitmiş,   arkadaşlarını görmüş.
- At ölür, meydan kalır;  yiğit ölür  şan kalır.
- Evde  kitabını okumuş, sonra okula gitmiş.
- Evden çıktım, uzun bir süre amaçsızca yürüdüm.
- Okuldan çıktım, doğruca kütüphaneye gittim.
- Sorularıma cevap veriyor, istediklerimi harfiyen yapıyor.
- Hiç kimseden korkmaz, herkese gerektiği yerde gerekli cevabı verir.
- Çalışmayı seviyorum, her işimi zamanında yapıyorum.


Yorum Gönder

Yorumlarınızı yorumlama biçimini 'Anonim' seçerek isim, mail, adresi vb. yazmak ile uğraşmadan kolayca yayınlayabilirsiniz. Küçük bir teşekkürün bile bizim için çok önemli ve değerli olduğunu unutmayın.