Cümleler Arasındaki Anlam İlişkileri - Ders Türkçe

Aradığın Konuyu Yaz!

Beğenilen Yazılar

Cümleler Arasındaki Anlam İlişkileri

    0
1. Eş Anlamlı Cümleler :

Kelimeler farklı olmasına rağmen aynı konuyu işleyen cümlelere eş anlamlı cümleler denir. Bu cümlelerde aynı düşünce farklı kelimeler kullanılarak ifade edilir. Sınavlarda bu tür cümlelerden biri öncül olarak verilir ve şıklardan hangisinin öncülde verilen cümle ile aynı anlama geldiği sorulur.

Örnek :

1. cümle : Sanatçı içinde yaşadığı toplumun değerlerini yansıtmalıdır.
2. cümle : Sanat eserleri meydana getiren kişiler parçası oldukları toplumun değerlerini işlemelidir.
    Yukarıdaki iki cümlede "sanatçının topluma duyarlı olması gerektiğini" farklı kelimelerle ifade eder.

2. Yakın Anlamlı Cümleler :

Birbirleri ile birebir aynı anlama gelmemekle beraber yakın düşünceleri ifade eden cümlelere yakın anlamlı cümleler denir.

Örnek :

1. cümle : Şiirin kalitelisi ilk okunuşta kendisini ele vermez.
2. cümle : Kaliteli bir şiiri her okuduğumuzda farklı anlamlar çıkarırız.
     Yukarıdaki cümleler birebir aynı anlama gelmeseler de her ikisinde de kaliteli şiirin düşünme gerektirdiği anlamı vardır.

3. Karşıt Anlamlı Cümleler :

Anlamca birbiri ile karşıt düşünceleri ifade eden cümlelere denir. İki cümle arasındaki düşünceler birbirini çürütüyorsa, iki cümlenin anlamı birbiri ile çelişiyorsa bu cümleler karşıt anlamlıdır.

Örnek :

1. cümle : Bir edebi eserde en önemli kaygı sanat olmalıdır.
2. cümle : Toplum için  yazılmamış bir edebi eserin sanatsal olması hiçbir anlam ifade etmez.

     Yukarıdaki cümlelerden ilki edebiyatta sanatı savunurken ikincisi toplum yararını savunur. Bu yüzden bu iki cümle birbiri ile karşıt anlam ifade eder.



4. Sebep-Sonuç Cümleleri :

Cümlede yer alan yargılardan biri sonuç, diğeri ise o yargının sebebi olan cümlelere sebep-sonuç cümleleri denir.

Örnekler :
- Çok konuştuğu için kendini suçlu hissediyordu.
- Havalar soğuk olduğundan üzerini kalın giyiniyordu.
- Onu karşısında görünce sevinçten ne yapacağını şaşırdı.
- Yeni ev aldığı için biraz borcu vardı.

5. Amaç-Sonuç Cümleleri :

Cümlelerdeki yargılardan birinin amaç diğerinin de o amaca bağlı sonuç olduğu cümlelere amaç-sonuç cümleleri denilmektedir. Bir cümlenin amaç-sonuç cümlesi olup olmadığını anlamak için temel yargıya "hangi amaçla" sorusu yöneltilmelidir. "için" edatı hem amaç-sonuç hem de sebep-sonuç anlamı kattığı için,  için yerine "amacıyla" getirilir cümle anlamlı olursa amaç-sonuç cümlesi olur.

Örnekler :
- Ödevimi araştırmak için kütüphaneye gidiyorum.
- Arkadaşlarımla buluşmak üzere saat beşte çarşıya gideceğim.
- Mutlu olmak için dostlarımıza ihtiyaç duyarız.
- Annesini görmeye memlekete gidecekmiş.

6. Koşul (Şart) - Sonuç Cümleleri :

Bir olay ya da durumun gerçekleşmesinin başka bir olay ya da durumun gerçekleşmesine bağlı olduğu cümlelerdir. Koşul-sonuç cümleleri genellikle "-sa/-se" şart kipi ile kurulur.

Örnekler :
- Havalar güzel giderse haftaya pikniğe gidebiliriz.
- Dersi dinledin mi konuyu anladın demektir.
- Uslu durursan beğendiğin oyuncağı alırım.
- Borçlarını ödemeden yeniden kredi çekemezsin.
Hiç yorum yok:
Write yorum

YORUMLARINIZI YORUMLAMA BİÇİMİNİ "ANONİM" SEÇEREK İSİM, MAİL ADRESİ VB. YAZMAK İLE UĞRAŞMADAN KOLAYCA YAYINLAYABİLİRSİNİZ. KÜÇÜK BİR TEŞEKKÜRÜN BİLE BİZİM İÇİN ÇOK ÖNEMLİ VE DEĞERLİ OLDUĞUNU UNUTMAYIN...

© 2014 Ders Türkçe. Designed by Kompozisyon Örnekleri
Powered by Blogger.